Szkodniki rzepaku – jakie wyróżniamy i jakie powodują uszkodzenia w uprawie?
8 marca 2023
Zwalczanie chwastów zabiegami doglebowymi
23 marca 2023
Wraz z nadejściem wiosny następuje intensywny wzrost pszenicy ozimej oraz innych zbóż ozimych, takich jak jęczmień czy pszenżyto. Jest to czas, gdy wzrastająca roślina potrzebuje składników pokarmowych oraz wody, ale też ochrony.
W tym celu rolnicy stosują szereg zabiegów mających chronić zboża przed insektami, chorobami oraz grzybami.
Zabiegi T1, T2 i T3 należą do zabiegów fungicydowych, chroniących zboża przed ich porażeniem przez grzyby patogeniczne. Są to podstawowe działania grzybobójcze w uprawie pszenicy ozimej, jęczmienia ozimego i innych oziminach, a także i ich formach jarych.
Z tego artykułu dowiesz się, czym są T1, T2 i T3, jak chronią rośliny oraz kiedy je najlepiej wykonać.
Spis treści:
- Jaki jest cel i kiedy wykonać zabiegu T1 w zbożach?
- Ochrona zbóż, a zabieg T2?
- Zabieg T3 – po co i kiedy się go wykonuje?
- Znaczenie ochrony fungicydowej
Jaki jest cel i kiedy wykonać zabiegu T1 w zbożach?
Zabieg T1 w pszenicy to pierwszy zabieg fungicydowy przeprowadza się po rozpoczęciu wiosennej wegetacji, w fazie BBCH 30-31 (od fazy strzelania w źdźbło do fazy pierwszego kolanka).
W przypadku żyta i pszenżyta wykonujemy go z reguły w fazie BBCH 32 (od fazy strzelania w źdźbło do drugiego kolanka).
Celem zabiegu T1 jest zwalczanie chorób podstawy źdźbła. Są to najczęściej fuzaryjna zgorzel podstawy źdźbła i łamliwość podstawy źdźbła. Chroni też przed patogenami atakującymi dolne liście zbóż.
T1 ma na celu zwalczanie najgroźniejszych chorób, które mogą występować w zbożach: mączniak prawdziwy zbóż i traw, septorioza, rdza brunatna, rdza żółta, brunatna plamistość liści, fuzariozy, rynchosporioza zbóż, łamliwość źdźbła zbóż i traw.
Preparat stosowany w tym czasie musi wykazywać działanie interwencyjne, by mógł leczyć także infekcje jesienne i zapobiegać dalszemu rozwojowi choroby.
Ze względu na wysokie wymagania dotyczące zabiegu T1 w zbożach warto stosować mieszaniny fungicydów o różnych mechanizmach działania i o szerokim spektrum zwalczanych chorób
Ochrona zbóż, a zabieg T2?
Kolejny zabieg T2 przypada na fazę liścia flagowego, a więc BBCH 37-39 (od fazy liścia podflagowego do fazy liścia flagowego) lub do początku kłoszenia, czyli BBCH 39-51 (od fazy liścia flagowego do początku kłoszenia).
Liść flagowy, podflagowy i kłos wymagają skutecznej ochrony grzybowej, gdyż są organami asymilacyjnymi. Od ich kondycji zależy wielkość plonu.
Infekcje i choroby rozwijające się na górnych liściach i kłosie powodują straty wody i składników mineralnych, zmniejszają odporność roślin i w efekcie obniżają plon.
T2 zwalcza przede wszystkim rdzę brunatną, rdzę żółtą, mączniaka prawdziwego, septoriozę paskowaną liści pszenicy, septoriozę plew oraz brunatną plamistość liści, zwaną także DTR.
Chociaż w porównaniu z innymi krajami Europy presja chorób wywołanych patogenami z rodzaju Septoria w Polsce jest mniejsza, nie oznacza to, że nie może spowodować dużych strat.
Fungicydy na septoriozę powinno stosować się zapobiegawczo, ponieważ charakteryzuje się ona długim okresem utajonego rozwoju – około trzy tygodnie. Dlatego zabieg fungicydami należy wykonać jeszcze przed pojawieniem się plam na liściach.
Zabiegi T2 w fazach liścia flagowego i kłoszenia powinny mieć działanie zapobiegawcze i interwencyjne.
Podczas wykonywania oprysków warto postawić na preparaty z substancją aktywną z grupy strobiluryn np. azoskysystrobina Strobe 250 SC(, uwzględniając przy tym rodzaj fungicydów użytych podczas T1.
Zabieg T3 – po co i kiedy się go wykonuje?
Ostatni zabieg fungicydowy T3 wykonuje się po fazie kłoszenia, a więc BBCH 51-59 lub w okresie kwitnienia zbóż, czyli BBCH 61-65. Jego celem jest zabezpieczenie kłosów, aby wydały plon dobrej jakości.
Kłosy i górne liście muszą być wolne od chorób wywołanych przez grzyby. Celem ostatniego zabiegu fungicydowego jest przeciwdziałanie porażeniu kłosów fuzariozą, spetoriozą plew i czernią zbóż, które powodują skażenie ziarna mykotoksynami.
Ze względu na rolę zabiegów T3 w ochronie zbóż najlepiej wybierać preparaty dwuskładnikowe. Zalecane są substancje czynne takie jak metkonazol, tebukonazol oraz protiokonazol.
Znaczenie ochrony fungicydowej
Zabiegi T1 i T2 przeprowadzone w terminie zapewniają skuteczną ochronę podstawy źdźbła i liści. Kontrolują presję chorób i zapobiegają ich rozprzestrzenianiu na wyższe części roślin.
T3 jest wykonywany w późniejszym okresie i w niektórych sytuacjach można go pominąć. Jeżeli presja choroby jest niewielka, nie są przekroczone progi szkodliwości lub warunki pogodowe nie sprzyjają ich rozwojowi. Jednak najczęściej grzyby rozwijają się w całym okresie wegetacji roślin. Dlatego też zabieg T3 powinien być obligatoryjny.
W efekcie obniżeniu ulega wielkość i jakość plonu, a nawet może być całkowicie zdyskwalifikowany jako ziarno siewne lub paszowe.
FAQ
1. Czym są zabiegi T1, T2 i T3 w uprawie zbóż?
Zabiegi T1, T2 i T3 należą do zabiegów fungicydowych, chroniących zboża przed ich porażeniem przez grzyby patogeniczne. Są to podstawowe działania grzybobójcze w uprawie pszenicy ozimej, jęczmienia ozimego i innych oziminach, a także ich formach jarych.
2. Jaki jest cel zabiegu T1?
Celem zabiegu T1 jest zwalczanie chorób podstawy źdźbła, najczęściej fuzaryjnej zgorzeli podstawy źdźbła i łamliwości podstawy źdźbła, a także ochrona przed patogenami atakującymi dolne liście zbóż. T1 ma na celu zwalczanie najgroźniejszych chorób, które mogą występować w zbożach: mączniak prawdziwy zbóż i traw, septorioza, rdza brunatna, rdza żółta, brunatna plamistość liści, fuzariozy, rynchosporioza zbóż oraz łamliwość źdźbła zbóż i traw.
3. Jakie choroby zwalcza zabieg T2?
T2 zwalcza przede wszystkim rdzę brunatną, rdzę żółtą, mączniaka prawdziwego, septoriozę paskowaną liści pszenicy, septoriozę plew oraz brunatną plamistość liści, zwaną także DTR. Infekcje i choroby rozwijające się na górnych liściach powodują zmniejszenie powierzchni asymilacyjnej i straty w plonie.
4. Dlaczego fungicydy na septoriozę należy stosować zapobiegawczo?
Fungicydy na septoriozę powinno stosować się zapobiegawczo, ponieważ charakteryzuje się ona długim okresem utajonego rozwoju – około trzy tygodnie. Dlatego zabieg fungicydami należy wykonać jeszcze przed pojawieniem się plam na liściach, a zabiegi T2 w fazie liścia flagowego powinien mieć działanie zapobiegawcze i interwencyjne.
5. Czy zabieg T3 jest zawsze konieczny?
T3 jest wykonywany w późniejszym okresie i w niektórych sytuacjach można go pominąć, jeżeli presja choroby jest niewielka, nie są przekroczone progi szkodliwości lub warunki pogodowe nie sprzyjają ich rozwojowi. Jednak najczęściej grzyby rozwijają się w całym okresie wegetacji roślin, dlatego zabieg T3 powinien być obligatoryjny, ponieważ zabiegi T1 i T2 przeprowadzone w terminie zapewniają skuteczną ochronę podstawy źdźbła i liści, ale nie są wystarczające dla pełnej ochrony plonu.
